Yapay Zeka ve tüketici davranışı | Satın Alma Kararı İnsanlardan Yapay Zekaya Geçiyor

Yapay Zeka, Müşteriyi Karar Verici Olmaktan Çıkarıyor: Pazarlamanın Yeni Kuralları

Yapay zeka sadece iş akışlarımızı hızlandıran bir araç değil; insanların düşünme, arama yapma ve satın alma kararı verme biçimlerini kökten değiştiren bir devrim. Social Media Examiner'ın kurucusu Michael Stelzner ve ünlü pazarlama fütüristi Mark Schaefer, "Yapay Zeka ve Tüketici Davranışını Değiştiriyor" başlıklı analizlerinde, pazarlamacıların bu yeni gerçekliğe nasıl adapte olması gerektiğini masaya yatırıyor. Schaefer'ın Elon University ile birlikte 300 uzmanın görüşüne başvurarak hazırladığı araştırma, 2035 yılına kadar insanlığın nasıl değişeceğine ışık tutuyor.

Yeni Karar Verici: Yapay Zeka

Schaefer'ın en çarpıcı tespiti, insanların önemli yaşam kararları için yapay zekaya giderek daha fazla güvenmesi. Tıpkı bebek bezi pazarlarken bebeğe değil, ebeveynlere pazarlama yapılması gibi, artık markaların da son kullanıcıya değil, onların kararlarını yönlendiren "Yapay Zekaya" pazarlama yapması gerekiyor.

Google'ın sunduğu "mavi linkler" devri kapanıyor. İnsanlar artık seçenekler arasında kaybolmak yerine, ChatGPT gibi sistemlerden "kesin tavsiyeler" istiyor. Örneğin, ChatGPT'nin Shopify ve eBay entegrasyonları, AI'ın sadece fikir veren değil, işlemi gerçekleştiren bir aracıya dönüştüğünü gösteriyor.

Strateji 1: "Marka Tercihi" ile Algoritmayı Aşmak

Peki, yüz binlerce seçenek arasından AI'ın sizi önermesini nasıl sağlarsınız? Schaefer'a göre cevap, AI optimizasyonunda değil, insan psikolojisinde yatıyor: Marka Tercihi (Brand Override). Eğer tüketicinin markanızla güçlü bir duygusal bağı varsa, AI'ın ne önerdiğinin bir önemi kalmıyor. İnsanlar, AI'a "bana en ucuz uçuşu bul" demek yerine "bana Delta Havayolları'ndan bilet bul" dediğinde, algoritmayı yenmiş oluyorsunuz.

Strateji 2: İki Kitle İçin İçerik Üretmek (İnsanlar ve Botlar)

İşletmelerin artık içerik stratejilerini ikiye ayırması gerekiyor:

1. İnsanlar İçin: Eğlenceli, düşündürücü ve hikaye odaklı içerikler.

2. Botlar (AI) İçin: AI sıkılmaz, yorulmaz ve eğlence aramaz; sadece VERİ ister. Schaefer, web sitelerinde AI sistemlerinin markayı "tanıması" için aşırı detaylı SSS (Sıkça Sorulan Sorular) sayfaları ve transkriptler oluşturulmasını öneriyor.

Strateji 3: İçeriğinizi AI'a Açın

Birçok içerik üreticisi, telif hakları nedeniyle içeriklerini AI botlarına kapatmaya çalışıyor. Schaefer ise bunun stratejik bir hata olduğunu savunuyor: "Görünmeyen içeriğin ekonomik değeri sıfırdır." Markaların, web sitelerindeki güvenlik duvarlarını (Cloudflare vb.) kontrol edip AI botlarının içeriklerini taramasına izin vermesi, gelecekteki arama sonuçlarında var olabilmek için kritik önem taşıyor.

Özetle, yapay zeka çağında ayakta kalmanın yolu, teknik olarak botları beslemekten, duygusal olarak ise insanlarla bağ kurarak "vazgeçilmez marka" olmaktan geçiyor.

Kaynak: Social Media Examiner (AI Explored Podcast | Michael Stelzner & Mark Schaefer)

Yayın Tarihi: 18 Kasım 2025